“ ට්‍රාන්ස් ” මේදය ශරීරයට අහිතකරද ?

“ ට්‍රාන්ස් ” මේද අම්ල යනු අසංතෘප්ත මේද අම්ල වර්ගයකි. ඒවායේ රසායනික ස්වභාවය සාමාන්‍ය මේද අම්ල වලට වඩා වෙනස් වේ. සාමාන්‍ය අසංතෘප්ත මේද අම්ල “ සිස් ” රසායනික ව්‍යූහයකින් සමන්විත වේ. සාමාන්‍යයෙන් අප ගන්නා ආහාර වල “ට්‍රාන්ස් ” සහ “සිස්” මේද අම්ල වර්ග දෙකම අඩංගුවේ. “ සිස් ”මේද අම්ල බහුල ආහාර අනුභවය ශරීරයට හිතකර වන අතර “ ට්‍රාන්ස් ” මේද අම්ල බහුල ආහාර අනුභවය හෘදයාබාධ, ආඝ්‍රාතය, දියවැඩියාව වැනි බෝනොවන රෝග සෑදීමේ ප්‍රවණතාව වැඩි කරන බව විද්‍යත්මකව පර්යේෂණ වලින් තහවුරු වී ඇත.

p1

“ට්‍රාන්ස් ” මේද අම්ල දෙආකාරයකට අපේ ආහාර වල අඩංගු විය හැක.සමහරක් ආහාර වල ට්‍රාන්ස් මේද අම්ල ස්වභාවිකව පවතී. මස් හා මස් ආශ්‍රිත නිෂ්පාදන වල, කිරි හා කිරි ආශ්‍රීත නිෂ්පාදන වල ස්වභාවිකව ට්‍රාන්ස් මේදය අඩංගුවේ. ගව මස්, බැටළු මස්, හා බටර් මේදය ට්‍රාන්ස් මේදය බහුල ස්වාභාවික ආහාර වලට උදාහරණ වේ. සමහරක් මේද අම්ල සත්ව ආහාර මත ක්ෂුද්‍රජිවින්ගේ ක්‍රියාකාරීත්වය නිසා නිපදවේ.  මෙම ක්‍රියාවලිය අපගේ ආහාර මාර්ග පද්ධතියේ මහාන්ත්‍රය තුල ක්‍රියාත්මක වේ. නමුත් ස්වභාවිකව අපට ලැබෙන ට්‍රාන්ස් මේදය ප්‍රමාණාත්මකව අඩු අගයක් ගනී. අනෙක් ආකාරය වන්නේ කෘතිමව අපට ලැබෙන ට්‍රාන්ස් මේදයයි. වාණිජ නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලිය මගින් නිපදවන කෘතිම ආහාරවල ට්‍රාන්ස් මේදය බහුලව අඩංගුවේ. කෘතිම ආහාර නිෂ්පාදනයට සත්ව තෙල් යොදා නොගනී. සත්ව තෙල් ආහාරයේ හෞතික ගුණය ඉක්මණින් වෙනස් වී යෑමට  බලපාන නිසා ඒ වෙනුවෙන් ශාක තෙල් යොදා ගනී. ශාක තෙල්  කෘතිමව හයිඩ්‍රජනීකරණයට ලක් කර ඒවා කෘතිම ආහාර නිෂ්පාදනයට යොදා ගනී. මෙම හයිඩ්‍රජනීකරණ ක්‍රියාවලියේදී අහිතකර ට්‍රාන්ස් මේදය සෑදීමේ වැඩි ප්‍රවණතාවයක් පවතී. ගැඹුරු තෙලේ බදින ලද ආහාරවල, ඉහළ උෂ්ණත්වයට පුළුස්සන ලද බිස්කට් වර්ගවල ඉහත කී අයුරින් සෑදෙන ට්‍රාන්ස් මේදය ඉහළ ප්‍රමාණ වලින් අඩංගු වේ.

p2
p3

එමෙන්ම ගැඹුරු තෙලේ බැදීමට ගන්නා තෙල් නැවත නැවත භාවිතයට ගැනිම නිසාත් ට්‍රාන්ස් මේදය සෑදීමේ වැඩි නැඹුරුතාවයක් තිබේ. තවද සමහරක් කෘතිම ආහාර නිෂ්පාදනය කරන ආයතන නිෂ්පාදන වියදම අඩු කර ගැනීම සදහාත්, භාවිතා කිරිමේ පහසුව නිසාත්, ආහාර කල් තබා ගැනීමේ හැකියාව වැඩි කර ගැනීම  සදහාත්, රසය  හා ස්වභාවය එලෙසම පවත්වා ගැනීම සදහාත් ට්‍රාන්ස් මේදය ගනී. නැවත නැවත භාවිතා කිරීමේ හැකියාව  නිසා ක්ෂණික ආහාර නිපදවන ආයතන හා සමහරක් ආපනශාලා වල ගැඹුරු තෙලේ පිසින ලද ආහාර නිෂ්පාදනයට ට්‍රාන්ස් මේදය යොදා ගනී.

“ ට්‍රාන්ස් ” මේදය බහුල  කෘතිම ආහාර රට තුල විශාල වශයෙන් නිෂ්පාදනය වේ. කේක්, බිස්කට්, ඩෝනට් වැනි කෘතිම ආහාර වලත්, ස්ට්‍රික් මාගරීන්, ස්ප්‍රෙඩ් වැනි කෘතිම නිෂ්පාදන වලත් ට්‍රාන්ස් මේදය බහුලව අඩංගු වේ.

දීර්ඝකාලීනව ට්‍රාන්ස් මේදය අඩංගු ආහාර අනුභවය කිරීම නිසා LDL ක්ලොස්ටරෝල් මට්ටම ඉහළ යෑමත්, HDL ක්ලොස්ටරෝල් මට්ටම අඩුවීමත් සිදුවිය හැක. රුධිර වහිනි තුල ඵලක සෑදීමත්, වාහිනිවල නම්‍යශීලිභාවය නැති කර වාහිනී දෘඩ කිරීම නිසාත් LDL ක්ලොස්ටරෝල් “ අහිතකර ක්ලොස්ටරෝල් ” ලෙස හදුන්වයි. රුධිරගත LDL ක්ලොස්ටරෝල් මට්ටම ඉහළ යෑම නිසා රුධිර වාහිනි පටු වී රුධිර පරිවහනය අවහිර වීමක් සිදුවේ. මෙම ක්‍රියාවලිය නිසා හෘද රෝග, ආඝ්‍රාතය වැනි රෝග සෑදීමේ ප්‍රවණතාවය වැඩි කරයි. HDL ක්ලොස්ටරෝල් රුධිරවාහිනී තුල දෘඩ ක්ලොස්ටරෝල් ඉවත්කිරීම සදහා උපකාරීවන නිසා “ හිතකර ක්ලොස්ටරෝල් ” ලෙස හදුන්වයි. මේ නිසා HDL ක්ලොස්ටරෝල් මට්ටම අඩු කිරිම හෘද රෝග, ආඝ්‍රාතය වැනි බෝනොවන රෝග සෑදීම සදහා ඇති හැකියාව වැඩි කරයි.

මෙම ට්‍රාන්ස් මේද බහුල ආහාර මගින් ශරීරයට සිදු වන අහිතකර බලපෑම අඩුකිරීම සදහා ඇමරිකානු හෘද  සංගමය මගින් දිනකට ගත යුතු ට්‍රාන්ස් මේද ප්‍රමාණය දිනකට ගන්නා මුළු කැලරි ප්‍රමාණයෙන් 1% ට වඩා අඩු කල යුතු බව නිර්දේශ කර ඇත. එමෙන්ම එම ආයතනය මගින් දිනකට ගත යුතු අසංතෘප්ත මේද ප්‍රමාණය දිනකට ගන්නා මුළු කැලරි ප්‍රමාණයෙන් 10% දක්වා අඩු කල යුතු බව නිර්දේශ කර ඇත. තවද එම ආයතනය මගින් ආංශික හයිඩ්‍රජනීකරණය කරන ලද තෙල් භාවිතය අඩු කිරීමත්, ආහාර සදහා තෙල් අඩු මස් මාංශ තෝරා ගැනිමත්, ආහාර සැකසීමේදී ට්‍රාන්ස් මේදය යොදා නොගැනීමත් සුදුසු බව ප්‍රකාශ කර තිබේ.

තමන්ගේ පෝෂණ මට්ටම හා සෞඛ්‍ය මට්ටම හිතකර තත්වයෙන් පවත්වා ගැනීම සදහා ආහාර වර්ග තෝරා ගැනීමේදී සැලකිලිමත් විය යුතු වේ. ඒ සදහා ප්‍රමාණවත් තරම් එලවළු, පළතුරු, ධාන්‍ය වර්ග, මේදය අඩු කිරි නිෂ්පාදන, මාළු ආහාරයට එකතු කර ගැනීම වැදගත් වේ. ආහාර පිසීමේදී කැනෝලා, ඔලිව්, සන්ෆ්ලවර් වැනි ස්වාභාවික තෙල් භාවිතයට ගැනීමට සැලකිලිමත් විය යුතුයි. තවද ගැඹුරු තෙලේ බදින ආහාර පිළියෙළ කර ගැනීම සදහා පොල්තෙල් වැනි සංතෘප්ත මේදය අඩංගු දෑ භාවිතයද ට්‍රාන්ස් මේදය සෑදීමේ ප්‍රවණතාව අඩු කරයි. කෘතීම ආහාර තෝරා ගැනීමේදී ආංශික හයිද්‍රජනිකරණය කරන ලද තෙල් වලින් නිෂ්පාදීත ආහාර වෙනුවට හයිද්‍රජනිකරණය නොකරන ලද තෙල් වලින් නිෂ්පාදිත ආහාර තෝරා ගැනීමට සැලකිලිමත් විය යුතුය. වාණිජමය නිෂ්පාදිත ආහාරවල ට්‍රාන්ස් මේදය අඩංගු වී ඇත් දැයි යන්න හදුනා ගැනීම සදහා අමුද්‍රව්‍ය ලැයිස්තුව පරීක්ෂාවෙන් කියවීම වැදගත් වේ. තවද දෘඩ මාගරීන් වෙනුවට මෘදු මාගරීන් තෝරා ගත හැක. මෘදු  මාගරීන් වල අඩංගු ට්‍රාන්ස් මේදය දෘඩ මාගරීන් වලට සාපේක්ෂව අඩු අගයක් ගනී. එමෙන්ම බිස්කට්, කේක්, ඩෝනට්, කුකීස් වැනි ට්‍රාන්ස් මේද බහුල ආහාර පාරිභෝජනය සීමා කිරීමද වැදගත් වේ. වාණිජමය නිෂ්පාදිත ගැඹුරු තෙලේ බදින ආහාර, පුළුස්සන ලද ආහාර තෝරා ගැනීමේ දී දෘඩ හෝ ආංශික හයිද්‍රජනිකරණය කරන ලද තෙල් වලින් පිසින ලද ආහාර තෝරා ගැනීම සීමා කල යුතු වේ.

ඉහත සදහන් ක්‍රම මගින් අපගේ ආහාර වේලට එකතු වන ට්‍රාන්ස් මේද අඩුකර ගත හැක. එය හෘද රෝග, ආඝ්‍රාතය, දියවැඩියාව වැනි රෝග වලින් වැලකි සිටීමට මග පාදන්නකි.

Rate this Article 1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (1 votes, average: 5.00 out of 5)

Loading...

Translate »